Forum Renkli - Türkiye`nin En Renkli Eğlence ve Bilgi Paylaşım Platformu  



"Taklitler, Asıllarını yaşatırmış."
Go Back   Forum Renkli - Türkiye`nin En Renkli Eğlence ve Bilgi Paylaşım Platformu > Kültür & Sanat > Kültür - Tarih > Osmanlı Tarihi
Ücretsiz Kayıt ol veya Üye Girişi yapın.
Forum Renkli - Türkiye'nin En Renkli Eğlence ve Paylaşım Platformuna Hoşgeldiniz.
Forum Renkli'ye Hoşgeldiniz. Forumumuza ücretsiz KAYIT olarak, forumumuzda bilgi alışverişi yapabilir ve aramıza katılıp samimi dostluklar kurabilirsiniz.

Forumumuzda bizimle birlikte paylaşıma katılmak için buradan üye olabilirsiniz.



veya Facebook üyeliğiniz ile sitemize kayıt olabilirsiniz.
Etiketli Üyeler Listesi

Yeni Konu Aç Cevap Yaz
 
LinkBack Seçenekler Stil
Alt 11 Mart 2013, 20:44   #1 (permalink)
Fasl-ı Kırmızı

DoLaNTiN - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
Üyelik tarihi: 05 Mart 2013
Nerden: unrealden
(Mesajlar): 3.058
(Konular): 2015
İlişki Durumu: Evli
Burç:
Renkli Para : 315426
Aldığı Beğeni: 166
Beğendikleri: 22
Ruh Halim: Huzurlu
Takım :
frasker Tantana ve Rüşvet/ III. Murat Dönemi

OSMANLIDA TANTANA VE RÜŞVET

3. Murat Dönemi (1574-1595)


3. Murat döneminin önemli bir mali olayı da, sikke tahsisinin yapılması ve yeniçerilerin isyanıdır. Künhul-Ahbar adlı tarih eserinin yazarı Gelibolu’lu Ali Efendi’nin:


Lazımülitibardır sikke
Vacibüliftihardır sikke
Namı sultana iştihar veren
Macit namdardır sikke
Ne bulur anı nakısulizan
Hayli kamili ayardır sikke

dizelerinde belirtildiği gibi, sikkenin varlığının ve değerinin devlet yönetiminde önemli rolü vardır. Onun miktarı ve değerindeki değişmeler mutlaka bir etki yaratmıştır.

3. Murat döneminde de, para işleri Yahudilerin elinde idi ve nüfuzları da artmıştı. Birgün darphane mülaaaimi olan Yahudi, zamanın defterdarı Mahmut Efendi’ye gelerek, ona, dönemin yazarlarından Ali’nin ifadesiyle “bir badem ağacı yaprağı kadar ince ve bir şebnem katresi kadar hafif” bir sikke getirerek, yeniçerilere verilecek maaş (mevacib) için böyle bir sikke kabul ederse, kendisine 200 bin akçe vereceğini söylemiş. Defterdar ise hem teklifi hem de hediyeyi reddetmiştir. Yahudi, bunun üzerine, Sultan 3. Murat’ın yakını olan ve padişahla yakınlığı doğancılıktan beri başlamış bulunan; bu nedenle de “Doğancı” lâkabıyla anılan Rumeli beylerbeyi Mehmet Paşa’ya gitmiştir. Mehmet Paşa, verilen bu parayı alarak, o sikkenin yeniçeri maaşları için kabul edilmesini defderdara emretmiştir.



Bu karar yeniçeriler arasında duyulunca, gizli olan mevcut hoşnutsuzluk ortaya çıkmış ve Mehmet Paşa’nın düşmanı olan Sinan ve İbrahim Paşa’larında tahrikiyle isyan başlamıştır.

Osmanlı devletinin kuruluşundan beri ilk defa yeniçeriler, sarayda toplantı halinde bulunan vezirlerin, divan odası karşısında gösteriye başlamışlar ve sarayı kuşatarak beylerbeyi ile defterdarın başını istemişlerdir. Sultan 3. Murat, zaman kazanmak için yeniçerilerin önüne birçok para dökmüş, ama bunun hiçbir faydası olmamıştır. Yeniçeriler;
-Beylerbeyini bize teslim ediniz, yoksa Padişah’a kadar kendimize yol açacağız, diye tehdit etmişlerdir.

Sultan, askeri hoşnut etmek için bir ferman yazdırmış, kapıcılar kethüdası da beylerbeyi Mehmet Paşa’ya padişahın iradesini tebliğ etmiş, onun belinden hançerini almıştır. Sonra da Mehmet Paşa idam edilmiştir. Defterdar Mahmut Efendi de, her ne kadar masum ise de, aynı akibete uğramış, yani başı kesilmiştir.

Padişah, bu isyanın kısmen vezirler tarafından kışkırtıldığından da şüphesi olmadığı için, sonradan pişman olmuş ve

-O sırada, iktiza ettiği vechile şiddet göstermekte kusur ettim, demiştir.

Bu olay, padişah ve vezirlerin yönetim kuvvetinden düşmesinin ve yeniçerilerin daha sonra giderek artan üstünlüklerinin artmasının bir başlangıç noktasını oluşturmuştur.



Yeniçerilerin daha ciddi ve uzun süreli ayaklanmaları imparatorluğun ileriki yüzyıllarında sürmüş ise de, ilk yeniçeri isyanından sonra, bu halin sipahilere de sirayet ettiği görülmüştür. 27 Ocak 1593’te, yeniçerilerin maaşlarının hepsinin, sipahilerinkinin ise yalnız bir kısmının verilmesi, sipahiler arasında gürültülere yol açmış ve bu defa da sipahiler divâna hücum ederek sarayın ileri gelenlerini taşlamış, yaralamışlar ve defterdar Emir Mehmet Paşa’nın başını istemişlerdir. Çeşitli arabulucu önerilere ve önlemlere rağmen sorun çözülememiştir. Bu defa yeniçeriler, sipahileri dağıtmış ve karışıklıklar sona ermiştir. Sultan Murat daha sonra, yeni karışıklıkların önünü almak amacıyla sipahilerin ulufesini verdirmiş, üç defterdarı azletmiştir. Sadrazam Siyavuş Paşa’yı da görevden alarak yerine Sinan Paşa’yı tayin etmiştir. Daha sonra Sinan Paşa da azledilmiştir.



Sadrazam Sinan Paşa, İstanbul’u ziyaret eden Avusturya İmparatorluğu elçisinin getirdiği hediyeler dışında, yakın bir zaman önce sadrazamlıktan azledildiği için kendisini en sonra ziyaret eden elçi Pezen’den 1000 ekü hediye isteyip alamamış olduğu için, ona kızgınlık beslemişti. Bundan dolayı ona divan heyetinin önünde kaba bir şekilde hitap etmiş ve hiddetle,
-Verginin ödenmesinde niçin bu kadar gecikme gösteriliyor, demiştir.

Elçi Pezen de bunun nedenini bilmediğini ve Viyana’ya bu konuda yazacağını söylemiştir. Bunun üzerine Sinan Paşa Pezen’i kastederek;
-Âdi bir yazıcıyı elçi yapmak iktidarını Viyana kralına kim vermiştir, diyerek hiddetini sürdürmüştür.

Bunun üzerine Pezen, Sinan Paşa’nın çocukluğunda Arnavutluk’ta domuz çobanlığı yaptığını ima ederek;
-Padişah bir domuz çobanını vezir yaptığı gibi, İmparator da bir yazıcıyı elçi yapabilir, demiştir.

Sinan Paşa bu cevaptan öfkelenmemiş ve hazır bulunanlara karşı tebessüm ederek;
-Kâfir benim verdiğim parayı o cinsten akçe ile ödedi, sözünü söylemiştir.



3. Murat’ın başdefterdarlarından Mahmut Efendi, Tophane’de dünyaya geldiğinden, zamanındaki diğer Mahmut efendilerden ayırmak için “Tophaneli” lakabı ile anılır.

Sadrazam Sinan Paşa, yeni seferlerle ilgili muhasebesini padişaha takdim etmiştir. Başdefterdar Mahmut Paşa da bu sefer muhasebesini padişahın huzurunda okumuş ve devlet işleri ve mallarına ait bilgi vermiştir. Devlet gelirlerinin yeteri kadar toplanamadığına ve halkın perişan olduğuna ilişkin çok soru sorulmuştur. Devlet kasasında ne kadar para olduğu sorulduğunda Mahmut Paşa 23 yük akçe olduğunu belirtmiştir. Bunun yanında “kaç yıldır nevruz muhasebesi okunmayıp, devlet kasasının durumunun bozuk olduğu” söylenmiştir.

Bu görüşme sırasında gecen “nevruz muhasebesi” kavramı, maliye tarihi açısından önemlidir. Çünkü bu muhasebe, bizim bildiğimiz bütçeden başka birşey değildir. Yalnız bunun bugüne göre ilkel bir şekilde düzenlendiği de açıktır. Fakat bu da, Tarhoncu Ahmet Paşa’dan çok önce, gelir ve giderin bir muhasebesinin yapıldığını, bunun da padişahın önünde okunduğunu ve tartışıldığını gösteriyor.

Ancak, bu hesap özetleri tarihlerimize geçmemiş ve yapılan tartışmalar ise hiçbir tarih yazarı (vakanüvis) tarafından kayda değer görülmemiştir.


3. Murat rüşvet alan ilk padişah olarak kabul edilir. Çünkü; söylentiye göre, padişahın yakınlarından Şemsi Paşa bir iş için padişaha 40 bin altın rüşvet kabul ettirmişti. Bundan sonra da diğer padişahların rüşvetçiliği zaman zaman açıkça yazılıp söylenmeye başlanmıştır. Öyle ki; daha sonra 3. Mehmet’in tahta çıkışından üç yıl sonra 1598’de kendisine sunulan bir dilekçede, bir beylerbeyliğine atama için açıkça rüşvet teklif edilmiştir. Özellikle atamalar için sultanlara açıkça hediyeler verilmiştir ve bazen bunun miktarını bizzat padişah takdir etmiştir. Örneğin; 1638’de Revan Seferi sırasında 4. Murat, Küçük Ahmet Paşa’ya haber salıp, Şam eyaletinde kalmak istiyorsa Silahtar Paşa’ya 20 bin altın vermesi gerektiğini bildirmiştir.

Padişahlara 17. yüzyıldan itibaren ödenen rüşvetler olağan hale gelmeye başlamıştır. Özellikle tayinler için, eskiden Sadrazamla başlayan hediye-rüşvet listesinin başına Padişahların adı yazılmaya başlanmıştır.

Bu gelişim de 16. y.y. şairi Ali’nin;

Her vilayette ehiledir rağbet
Rum mülkünde aksidir malum,

dizesini haklı çıkarır.

Prof. Dr. Nihat Falay,İstanbul Üniversitesi - İktisat Fakültesi Maliye Bölümü




DoLaNTiN isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı
Yeni Konu Aç Cevap Yaz

Etiketler
dönemi, iii, murat, rüşvet or, tantana, ve


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil

Yetkileriniz
Konu Acma Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık


Forum Renkli Sosyal Medya
Forumrenkli Facebook Forumrenkli Twitter Forumrenkli RSS
Forum Renkli Desteklediklerimiz

Forum Renkli Yasal Uyarı!

Forum Renkli Türkiye'nin en renkli eğlence ve bilgi paylaşım platformudur. Hukuka, yasalara, telif ve kişilik haklarına bağlıdır. "5651 sayılı yasada" belirtilen "Yer Sağlayıcı" olarak hizmet sunmaktadır. İlgili yasaya göre site yönetiminin tüm içerikleri kontrol etme yükümlülüğü yoktur. Bu sebep ile sitemiz, uyarıları dikkate alarak yasa dışı paylaşımlar hakkında gerekli işlemleri yapmaktadır. Oluşabilecek yasal sorumluluklar "Üyelerimize" aittir.

Forum Renkli; Arkadaşlık, Dostluk, Eğlence, Paylaşım, Msn Nickleri, Msn Sözleri, Msn Avatarları, Ödüllü Yarışmalar, Msn Sözleri, Şiirler, Şarkılar, Moda, Sağlık, Tv, Dizi, Film, Komik, Komik Resimler, Komik Videolar, Haberler, Spor Haberleri ve Güncel Bilgi Paylaşımı gibi konuların kullanıcıları tarafından önceden onay almadan anında yayınlayabildikleri bir forumdur.

Copyright© 2011 - 2013, ForumRenkli.com® Tüm Hakları Saklıdır.


Forum Renkli Alexa Forum Renkli Sitemap



vBulletin® Version 3.8.7 ile güçlendirilmiştir.
Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd
Inactive Reminders By Realdizayn

Search Engine Optimization by vBSEO 3.6.1 ©2011, Crawlability, Inc.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460 461 462 463 464 465 466 467 468 469 470 471 472 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 498 499 500 501 502 503 504 505 506 507 508 509 510 511 512 513 514 515 516 517 518 519 520 521 522 523 524 525 526 527 528 529 530 531 532 533 534 535 536 537 538 539 540 541 542 543 544 545 546 547 548 549 550 551 552 553 554 555 556 557